PSIXOLINGVISTIKA VA KOGNITIV TILSHUNOSLIKDA “MENTAL LEKSIKON” TUSHUNCHASINING TALQINI
DOI:
https://doi.org/10.47390/ydif-y2026v2i12/n21Kalit so‘zlar:
mental leksikon, psixolingvistika, kognitiv tilshunoslik, so‘z tanish, izlab toppish, semantik tarmoq, xotira, til va tafakkur.Annotasiya
Ushbu maqolada zamonaviy tilshunoslikning eng dolzarb yo‘nalishlaridan hisoblangan psixolingvistika va kognitiv tilshunoslik doirasida “mental leksikon” tushunchasining tabiati, tuzilishi va ishlash mexanizmlari tadqiq etiladi. Maqolada so‘zlarning xotirada qay tarzda saqlanishi, kognitiv bog‘lanishlar tizimi hamda nutqni idrok etish va shakllantirish jarayonida mental leksikonning roli tahlil qilingan. Shuningdek, an’anaviy lug‘atlar va inson miyasidagi virtual lug‘at oʻrtasidagi tub farqlar yoritib berilgan. Mental leksikonni o‘rgangan olimlarning ilmiy ishlari mohiyati yoritilgan.
Manbalar
1. Oldfield R.C. Things, words and the Brain//Quarterly journal of experimental psychology, Volume 18, Issue 4, pp 340. doi.org/10.1080/14640746608400052
2. Chomsky N. Syntactic Structures. – Den Haag, 1957. – 136 р.; Jackendoff R. Languages of the mind. Cambridge (Mas.): MIT Press, 1995. – 200 p.
3. Аллан Пайвио. Теория двойного кодирования и обучение// М.: 2011. С.110-117
4. Пирс Ч. С. Рассуждение и логика вещей: Лекции для Кембриджских конференций 1898 года / с «Введением» К. Л. Кетнера и Х. Патнема и «Комментариями к лекциям» Х. Патнема; науч. ред. Д. Г. Лахути и В. К. Финна; пер. с англ. Д. Г. Лахути и др. — М.: РГГУ, 2005. — 376 с. — ISBN 978-5-7281-0597-8
5. Miller G. A. "The magical number seven, plus or minus two: Some limits on our capacity for processing information". Psychological Review. 63 (2): 1956. 81-97. CiteSeerX 10.1.1.308.8071. doi:10.1037/h0043158. hdl:11858/00-001M-0000-002C-4646-B. PMID 13310704. S2CID 15654531.
6. Safarov Sh. Kognitiv tilshunoslik. – Samarqand: Sangzor, 2006. – 92 b.
7. Ashurov A. O‘zbek tilida olamning lisoniy manzarasi va milliy mental olam: Filol. fan. bo‘yicha falsafa doktori (PhD) diss. avtoref. – Toshkent, 2025. – B. 24.
This work is licensed under a